| Vergi Bilgi Notları |
|
|
|
Sayfa 14 Toplam: 15 Parker Randall Granit Vergi Bilgi Notu Konu: Telif Hakları ve SM Kazançlarının Vergilendirilmesi (GVK Md.18) Gelir Vergisi Kanunu (GVK) Md. 1: Bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratlar gelir vergisine tabidir. GVK Md. 65: sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi (ücretli) olmaksızın, şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına mutad olarak yapılması serbest meslek faaliyetidir ve bu faaliyetlerden elde edilen kazançlar da serbest meslek kazancıdır. Serbest Meslek Kazançlarının vergilendirilmesi mevzuatımızda; serbest meslek faaliyetinin niteliğine gore değişmektedir: Örneğin temel prensip şudur: GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek kazançları gelir vergisinden istisnadır ve sadece vergi tevkifatı (stopaj) yoluyla vergilendirilir. Ancak, 4369 Sayılı Kanunun Geçici 7’nci maddesi uyarınca; sözkonusu istisna tutarı, GVK Md. 103’te yazılı tarifenin 1. ve 2. dilimi toplamını aşamaz. Bu gelir veya kazançalar ise, istisna sınırına bakılmaksızın KDV tevkifatına tabi tutulur (3065 SK Md. 9 ve KDVK Genel Tebliği No:19). İstisna tutarını aşan kısım için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi halinde, istisna tutar üzerinden yapılan gelir vergisi tutarı; yıllık beyannamede hesaplanan vergiden mahsup edilemez. a) Sadece GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek faaliyetlerini sürekli ve düzenli olarak ya da arızi olarak icra edenler (örneğin; müellifliği meslek edinenler) – Mutad mükellef, defter belge, gelir vergisi stopajı, beyanname zorunlu, – b) Sadece GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek faaliyetlerini sürekli ve düzenli olarak icra edenlerden eserlerini sadece mükellef kişi veya kurumlara devredenler/sunanlar (örneğin; müellifliği meslek edinen ve eserlerini sadece TV kuruluşu şirkete-vergi mükelleflerine- teslim edenler) – Mükellef değil, defter belge, beyanname zorunlu değil, Gelir Vergisi ve KDV stopajı zorunlu, c) Sadece GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek faaliyetlerini arızi olarak (en fazla yılda bir iki kez) icra edenler (örneğin kitap yazma, film vb işleri zaman zaman yapanlar, sürekli ve düzenli olarak yapmayanlar) – Mükellef değil, defter belge, beyanname zorunlu değil, Gelir Vergisi stopajı zorunlu, d) GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek faaliyetleri dışında kalan serbest meslek faaliyetlerini icra edenler (örneğin avukatlar) – Mutad mükellef, defter, belge, beyanname ve gelir vergisi stopajı zorunlu, e) GVK Md. 18’de yazılı serbest meslek faaliyetlerini ve bu maddede yazılı olmayan diğer serbest meslek veya ayrı bir ticari vb faaliyetlerini birlikte yapanlar, - Mutad mükellef – Faaliyetin niteliğine, sürekliliğine ve faaliyetler arasındaki ilişkiye göre yükümlülükler değişir. f) Küçük kasaba ve köylerde serbest meslek faaliyeti yapanlar (örneğin; ebe, sünnetçi vb) – Vergiden muaf , defter, belge, beyanname, stopaj zorunlu değil, GVK: Md. 18: (Özet) • Şiir, hikaye, roman, makale, bilimsel araştırma ve incelemeleri, röportaj, karikatür, fotoğraf, film, video band, radyo ve televizyon senaryo ve oyunu GİBİ eserlerini • Gazete, dergi, bilgisayar ve internet ortamı, radyo, televizyon ve videoda yayımlamak veya • Kitap, CD, disket, resim, nota, heykel … halindeki eserleri ile ihtira beratlarını • Satmak veya • Bunlar üzerindeki mevcut haklarını devir ve temlik etmek veya kiralamak suretiyle gelir elde eden gerçek kişilerin elde ettikleri kazanç, (01.01.2000 tarihinden itibaren) miktarı ne olursa olsun gelir vergisinden müstesnadır. GVK Md. 18’de sayılan serbest meslek faaliyetlerinin sürekli ve düzenli olarak aynı veya farklı mükellef kişi veya kurumlara karşı yapılması vergi istisnası uygulamasını etkilemez. Bu faaliyet ve gelirler arızi olarak yapılsa dahi vergi, istisnası uygulanır. Bu eserlerin, neşir, temsil, icra, teşhir GİBİ suretlerle değerlendirilmesi karşılığında alınan bedel ve ücretler de vergi istisnası kapsamındadır. Dolayısıyla, yukarıda yazılı serbest meslek kazancı mahiyetindeki kazançları elde eden gerçek kişiler, gelirleri sadece bu kazançlardan ibaret ise, gelir vergisi beyannamesi vermezler. Bu kazanç ve gelirlerine ilave olarak, gelir vergisi beyannamesi vermelerini gerektirir başka bir gelir veya kazançları varsa, verecekleri beyannameye bu gelir ve kazançlarını dahil etmezler. Ancak, sözkonusu gelir veya kazançları ödeyen gerçek veya tüzel kişi mükellefler, sözkonusu gelir veya kazanç tahakkuk ettiğinde GVK Md. 94/2/a maddesi ve 99/13230 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca; bu bedeller üzerinden %17 nispetinde gelir vergisi tevkif etmek (stopaj yapmak), yapılan vergi tevkifatını da muhtasar beyanname ile vergi dairesine beyan edip ödemek zorundadır. Sözkonusu gelir veya kazancın ödenmesi sırasında vergi tevkifatı yapmayan mükellefler tevkif edilmesi gereken vergilerin ödenmesinden sorumludurlar. Maddede yazılı kişiler eserlerini mükellef olmayan kişilere sattıklarında, kiraladıklarında; tevkifat yapılamayacağı için istisna uygulanamaz. Arızi olarak yukarıda sayılan türden serbest meslek kazancı elde edenler ile eserlerini aynı mükellef kişi veya kurumlara satanlar hariç, tüm serbest meslek erbabı serbest meslek kazanç defteri tutmak ve hasılatları için serbest meslek makbuzu düzenlemek zorundadır. (GVK Genel Tebliğ No: 221, 223 ve 224) Arızi olarak serbest meslek faaliyetinde bulunup kazanç elde edenler ile eserlerini mükellef kişi veya mükellef kurumlara satanlar serbest meslek makbuzu düzenlemeyecekleri için; bunlardan eserlerini satın alanlar gider makbuzu düzenleyerek, vergi kesintisini yapacaklardır. Serbest meslek erbabı ise, bu makbuzlar ile eserleriyle ilgili gider belgelerini 5 yıl sure ile muhafaza edecektir. Bunların vergi levhası bulundurma ve tasdik yükümlülüğü de mevcut değildir. Arızi olarak serbest meslek faaliyetinde bulunanların KDV yükümlülüğü mevcut değildir. Ancak, GVK Md 18’de sayılan eserlerini mükellef kişi veya kurumlara satan serbest meslek erbabı adına gider makbuzu düzenleyenler %18 nispetinde KDV hesaplayıp, tevkif etmek ve 2 No’lu KDV Beyannamesi ile beyan etmek zorundadır. Bu durumda, alıcı %18 KDV yüküne katlanmakta gibi görünse de; gerçekte alıcı mükellefin tevkif ettiği ve 2 No’lu KDV Beyannamesi ile beyan edip ödediği KDV, indirilebilir KDV hesabına alınarak KDV beyannamesinde indirim konusu yapılmış olacağı için alıcı üzerinde KDV yükü hasıl olmaz. Telif hakkı; vergi kanunlarımıza gore gayrımaddi haktır. Gayrımaddi hakların amortisman yoluyla itfa edilmesi gerekir. Ancak, kanaatimizce; sunulan hizmetin/telif hakkının alıcı işletme tarafından bir yıldan fazla süre ile kullanılması halinde amortisman ayrılması mümkündür. Bir yıldan daha az sure ile kullanılan veya bir yıldan daha uzun sure geçerli olmayan telif haklarının doğrudan maliyetlere dahil edilmesi gerekir. Bununla birlikte, video program filmlerine konu olan eserlerin telif hakları için sinema filmlerine uygulanan ilk yıl %75 ve ikinci yıl %25 oranında amortisman uygulanması mümkündür. |
| Sonraki > |
|---|
For English Click here
Vergi Mevzuatı 
Vergi İncelemeleri
İş Bilgi Merkezi 
Önemli vergi bilgi notları.
Müşavirlik, vergi davaları ve uzlaşma.
İş geliştirme ve modern işletmecilik.
Etkinlik Takvimi
| « | < | Eylül 2010 | > | » |
| P | S | Ç | P | C | C | P |
| 30 | 31 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 1 | 2 | 3 |